30 ตุลาคม 2568 สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) โดยเจ้าหน้าที่กองผลิตภัณฑ์สมุนไพร ร่วมกับตำรวจกองบังคับการปราบปรามการกระทำผิดเกี่ยวกับการคุ้มครองผู้บริโภค (บก.ปคบ.) สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดสมุทรสาคร และภาคีเครือข่ายหน่วยงานรัฐในอำเภอกระทุ่มแบน ได้สนธิกำลัง ลงพื้นที่ ค้นสถานที่ผลิต และจัดเก็บผลิตภัณฑ์สมุนไพรยี่ห้อดัง ในอำเภอกระทุ่มแบน จ.สมุทรสาคร จำนวน 4 จุด ในข้อหาเป็นการลักลอบผลิตในสถานที่อื่น นอกเหนือจากที่ได้ขออนุญาตไว้ พร้อมยึดของกลางกว่า 2.3 ล้านชิ้น มูลค่ากว่า 120 ล้านบาท [
คลิปการแถลงข่าวจับกุม]
การบุกตรวจค้นตรวจยึดครั้งนี้ เป็นการขยายผลสืบเนื่องจาก กรณี อย. ออกประกาศผลการตรวจวิเคราะห์ผลิตภัณฑ์ยาดมสมุนไพรยี่ห้อดัง โดยกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ ว่าพบการปนเปื้อนเชื้อจุลินทรีย์ที่อาจทำให้เกิดความเสี่ยงให้หลอดลม หรือปอดอักเสบได้
ยึดผลิตภัณฑ์กว่า 2.3 ล้านชิ้น
ผลิตภัณฑ์สมุนไพรที่ตรวจยึดไว้ 9 รายการ มีดังนี้
1. ผลิตภัณฑ์สมุนไพร ยาดมสมุนไพร สูตร 1 ฉลาก สีขาว - เขียว จำนวน 257,760 กระปุก
2. ผลิตภัณฑ์สมุนไพร ยาดมพิมเสนน้ำ ตรา หงส์ไทย ฉลาก สีขาว - ฟ้า จำนวน 184,144 กระปุก
3. ผลิตภัณฑ์สมุนไพร ยาดมสมุนไพร สูตร 1 กระปุกเขียว จำนวน 12,246 กระปุก
4. ผลิตภัณฑ์สมุนไพร ยาดมสมุนไพร สีแดง 341,670 หลอด
5. ผลิตภัณฑ์สมุนไพร ยาดมสมุนไพร สีม่วง 341,670 หลอด
6. ผลิตภัณฑ์สมุนไพร ยาดมสมุนไพร สีเหลือง 336,805 หลอด
7. ผลิตภัณฑ์สมุนไพร ยาดมสมุนไพร สีส้ม 341,228 หลอด
8. ผลิตภัณฑ์สมุนไพร ยาดมสมุนไพร สีเทา 344,308 หลอด
9. ผลิตภัณฑ์สมุนไพร ยาดมสมุนไพร สีขาว 199,890 หลอด
ของกลางทั้ง 9 รายการ จำนวนทั้งสิ้นกว่า 2,350,000 ชิ้น มูลค่ากว่า 120 ล้านบาท นำส่งพนักงานสอบสวน กก.4 บก.ปคบ. ดำเนินคดี
ทั้งนี้จากกการสืบสวนเพิ่มเติมพบว่า ผลิตภัณฑ์สมุนไพรดังกล่าว มีการขออนุญาตผลิตในโรงงานพื้นที่ แขวงบางไผ่ เขตบางแคกรุงเทพมหานคร แต่มีการลักลอบผลิตในสถานที่อื่น นอกเหนือจากที่ได้ขออนุญาตกับสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา การผลิตผลิตภัณฑ์สมุนไพรดังกล่าวจึงเข้าข่ายผลิตผลิตภัณฑ์สมุนไพรปลอม และผลิตผลิตภัณฑ์สมุนไพรโดยไม่ได้รับอนุญาตปราบปราม โปร่งใส ไม่ผ่อนปรนต่อผู้ที่กระทำผิดกฎหมาย
น.ส.จิตศ์ตราฎ์ หมีทองธนกรณ์ เลขานุการรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข เปิดเผยว่าตามนโยบายรัฐบาลมุ่งเน้นการปราบปรามสินค้าผิดกฎหมายอย่างเข้มงวด เด็ดขาด และนโยบายของนายพัฒนา พร้อมพัฒน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข ในด้าน “ปราบปราม โปร่งใส ปลอดภัย เพื่อสุขภาพคนไทยทุกมิติ” ปฏิบัติการในครั้งนี้เป็นการยืนยันว่ากระทรวงสาธารณสุขและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง จะไม่ผ่อนปรนต่อผู้ที่กระทำผิดกฎหมาย เราจะดำเนินการตรวจสอบและติดตามอย่างต่อเนื่อง และเป็นการตอกย้ำเจตนารมณ์อันแน่วแน่ของรัฐบาล ในการคุ้มครองความปลอดภัยของพี่น้องประชาชนเป็นสำคัญ ซึ่งการตรวจยึดผลิตภัณฑ์สมุนไพรปลอมที่เป็นความผิดตามกฎหมายได้เป็นจำนวนมากในวันนี้ จะช่วยลดความเสี่ยงของผู้บริโภคที่จะได้รับผลิตภัณฑ์ที่อาจไม่ได้มาตรฐานหรือไม่ปลอดภัย และขอเตือนผู้ประกอบการปฏิบัติให้ถูกต้องตามกฎหมายอย่างเคร่งครัด
เภสัชกรหญิงสุภัทรา บุญเสริม เลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา กล่าวว่า ปฏิบัติการในครั้งนี้ สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ขอขอบคุณตำรวจกองบังคับการปราบปรามการกระทำความผิดเกี่ยวกับการคุ้มครองผู้บริโภค (บก.ปคบ.) ที่สืบสวนขยายผลสืบหาสถานที่ผลิตผลิตภัณฑ์สมุนไพรปลอม จนเกิดปฏิบัติการกวาดล้างสถานที่ผลิต ผลิตภัณฑ์สมุนไพรเถื่อน จำนวน 4แห่ง ในครั้งนี้ และขอเน้นย้ำให้ผู้ประกอบการได้ตระหนักและปฏิบัติตามกฎหมายอย่างเคร่งครัด เนื่องจากบทกำหนดโทษของการผลิตและขายสมุนไพรปลอม มีอัตราโทษสูง จำคุกไม่เกินสิบปีหรือปรับไม่เกินหนึ่งล้านบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ ทั้งนี้ อย.พร้อมอำนวยความสะดวกในด้านการอนุญาตทั้งสถานที่ผลิตและการขึ้นทะเบียนตำรับผลิตภัณฑ์ หากผู้ประกอบการมีความพร้อมทั้งด้านสถานที่ผลิต และการจัดเตรียมข้อมูลครบถ้วน เพื่อยื่นคำขึ้นทะเบียนตำรับ อย. จะสามารถอนุมัติได้อย่างรวดเร็ว
โดยการตรวจสอบในครั้งนี้ อย. จะเร่งดำเนินการเรียกคืนผลิตภัณฑ์สมุนไพรปลอมหรือผลิตภัณฑ์สมุนไพรที่ไม่ปลอดภัยตามท้องตลาด ในรุ่นการผลิต (Lot Number / Batch Number) ที่พบในครั้งนี้ โดยได้เก็บตัวอย่างส่งตรวจวิเคราะห์ที่กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ และจะประกาศผลตรวจวิเคราะห์ให้ทราบต่อไป
ข้อมูล FDA ปคบ.เตือนภัยผู้บริโภค
ข่าวนี้ในสื่อต่างๆ
Back to top
อย.ประกาศผลวิเคราะห์ยาดมสมุนไพรพบการปนเปื้อนเกินมาตรฐาน


29 ตุลาคม 2568 อย. ชี้แจงประกาศผลวิเคราะห์ยาดมสมุนไพรพบการปนเปื้อน เป็นการดำเนินงานตรวจสอบเฝ้าระวังคุณภาพมาตรฐานผลิตภัณฑ์ ขอประชาชนอย่าตื่นตระหนก แนะนำให้หลีกเลี่ยงการใช้ผลิตภัณฑ์รุ่นการผลิตที่ตรวจพบการปนเปื้อน รุ่นการผลิตอื่นยังสามารถจำหน่ายและใช้ได้ตามปกติ
เภสัชกรหญิงสุภัทรา บุญเสริม เลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา เปิดเผยว่า ตามที่สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ประกาศผลตรวจวิเคราะห์ยาดมสมุนไพรที่พบการปนเปื้อนของเชื้อจุลินทรีย์จำนวน 2 ยี่ห้อนั้น อย. ขอชี้แจงว่า การดำเนินงานดังกล่าวสืบเนื่องจากเมื่อประมาณเดือนพฤษภาคม 2568 มีการเผยแพร่ทางสื่อออนไลน์เกี่ยวกับการพบเชื้อราในยาดมสมุนไพรที่เป็นอันตรายต่อปอด จึงได้สุ่มเก็บตัวอย่างยาดมสมุนไพรหลากหลายยี่ห้อจากสถานที่จำหน่ายและสถานที่ผลิต ส่งตรวจวิเคราะห์ที่กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์เพื่อทดสอบการปนเปื้อนเชื้อจุลินทรีย์ ยีสต์และรา รวมถึงเชื้อก่อโรคอื่น โดยใช้หลักเกณฑ์การพิจารณาตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข ว่าด้วยเรื่อง เกณฑ์มาตรฐาน ค่าความบริสุทธิ์ หรือคุณลักษณะอื่นอันมีความสำคัญต่อคุณภาพ สำหรับผลิตภัณฑ์สมุนไพร ได้แก่
1. จำนวนรวมของจุลินทรีย์ที่เจริญเติบโตโดยใช้อากาศ (Total Aerobic Microbial Count) ต้องไม่เกินกว่า 200 โคโลนี/กรัม
2. จำนวนรวมของยีสต์และรา (Total Yeast and Mold Count) ต้องไม่เกินกว่า 20 โคโลนี/กรัม
3. ต้องไม่พบจุลินทรีย์เฉพาะ ได้แก่ เชื้อสแตปฟิโลค็อคคัส ออเรียส (Staphylococcus aureus) เชื้อซูโดโมแนส แอรูจิโนซา (Pseudomonas aeruginosa) และเชื้อคลอสทริเดียม (Clostridium spp.)
ซึ่งจากรายงานผลการตรวจวิเคราะห์ยาดมสมุนไพรที่เก็บจากสถานที่ผลิตโดยกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์พบว่า
1. ยาดมสมุนไพร ตรา หงส์ไทย สูตร 2 เลขทะเบียนตำรับยา G 309/62 รุ่นที่ผลิต 000332 วันที่ผลิต 09/12/2024 วันสิ้นอายุ 08/12/2027 พบการปนเปื้อนเชื้อจุลินทรีย์ที่เจริญเติบโตโดยใช้อากาศ ยีสต์และรา และเชื้อคลอสตริเดียม (Clostridium spp.) เกินกว่าเกณฑ์มาตรฐานที่กำหนดข้างต้น และจากรายงานการตรวจยืนยันเชื้อพบว่า เป็นเชื้อก่อโรคคลอสทริเดียม เพอร์ฟริงเจนส์ (Clostridium perfringens)
2. ยาดมสมุนไพร ตรา ฉมาเฮิร์บ เลขทะเบียนตำรับยา G561/67 รุ่นการผลิตที่ NF 2522503001 วันที่ผลิต 03/03/2025 วันสิ้นอายุ 02/03/28 พบการปนเปื้อนเชื้อจุลินทรีย์ที่เจริญเติบโตโดยใช้อากาศ เกินกว่าเกณฑ์มาตรฐานที่กำหนดข้างต้น
อย. จึงประกาศผลการตรวจวิเคราะห์ให้ประชาชนทราบว่า ผลิตภัณฑ์ยาดมสมุนไพรทั้ง 2 ยี่ห้อ จัดเป็นผลิตภัณฑ์สมุนไพรผิดมาตรฐาน และจะทยอยประกาศผลวิเคราะห์เพิ่มเติม หากตรวจพบผลิตภัณฑ์ยี่ห้ออื่นที่มีการปนเปื้อนเชื้อโรคเกินกว่าเกณฑ์มาตรฐาน
ทั้งนี้ เชื้อจุลินทรีย์ รา ยีสต์ ที่ปนเปื้อนเกินปริมาณที่กำหนด อาจส่งผลต่อเสียต่อสุขภาพของประชาชน โดยเฉพาะกลุ่มเสี่ยงที่มีร่างกายอ่อนแอ ผู้ที่มีภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่อง หรือผู้สูงอายุ หากสูดดมอาจได้รับอันตรายจากสปอร์ของเชื้อราและคลอสทริเดียม เพอร์ฟริงเจน เช่น ติดเชื้อทางเดินหายใจ หายใจลำบาก มีเสียงหวีด อาการไอ ปวดปาก และลำคอ
ขณะนี้ อย. มีคำสั่งให้บริษัทฯ งดการขายรุ่นการผลิตที่ผิดมาตรฐาน เรียกเก็บคืนสินค้าจากท้องตลาดและทำลายผลิตภัณฑ์ พร้อมสั่งระงับการผลิตเป็นการชั่วคราว จนกว่าผู้ผลิตจะสามารถสืบสวนหาสาเหตุการปนเปื้อนเชื้อจุลินทรีย์ หาแนวทางแก้ไขเพื่อป้องกันมิให้เกิดปัญหาซ้ำ ดำเนินการผลิตตัวอย่างตามวิธีแก้ไขที่เสนอ และ ส่งตัวอย่างตรวจวิเคราะห์ซ้ำ เพื่อพิสูจน์ว่าแนวทางการแก้ไขที่เสนอมานั้นมีประสิทธิภาพ
เลขาธิการ อย. กล่าวย้ำว่า ผลวิเคราะห์ผลิตภัณฑ์ที่ตกมาตรฐานนั้นมีความเฉพาะเจาะจงต่อรุ่นการผลิต (Lot Number / Batch Number) ที่พบปัญหาเท่านั้น รุ่นการผลิตอื่นยังสามารถจำหน่ายและใช้ได้ตามปกติดังนั้น ประชาชนควรตรวจสอบผลิตภัณฑ์ที่ท่านมีว่าเป็นรุ่นการผลิตตรงกับรุ่นที่ถูกประกาศเตือนหรือไม่ หากเป็นรุ่นการผลิตที่พบปัญหา ควรหยุดใช้ทันที และติดต่อผู้ผลิตเพื่อดำเนินการคืนสินค้า ขอประชาชนอย่าตื่นตระหนกแต่ควรเพิ่มความระมัดระวังในการเลือกซื้อสินค้าและสังเกตความผิดปกติของผลิตภัณฑ์ก่อนใช้ อย. จึงขอแนะนำ 3 ข้อควรปฏิบัติ เพื่อให้ประชาชนสามารถใช้ยาดมได้อย่างปลอดภัย ดังนี้
1. เลือกซื้อจากแหล่งที่น่าเชื่อถือ สังเกตข้อมูลบนฉลาก ทั้งชื่อผู้ผลิต เลขทะเบียนผลิตภัณฑ์ วันที่ผลิต และวันหมดอายุ โดยตรวจสอบข้อมูลการอนุญาต จาก อย. ได้ ผ่านคิวอาร์โค้ด และห้ามซื้อยาดมที่ไม่มีเลขทะเบียนหรือไม่ระบุแหล่งที่มา
2. เก็บรักษาอย่างถูกวิธี หลังเปิดใช้งานควรปิดฝายาดมให้สนิท เก็บในที่แห้ง อุณหภูมิห้อง หลีกเลี่ยงการเก็บในที่ชื้น และหลีกเลี่ยงการใช้นิ้วมือสัมผัสกับส่วนผสมภายในยาดมสมุนไพร เพื่อป้องกันการปนเปื้อนของเชื้อจุลินทรีย์
3. ชนิดของยาดม กับ อายุการใช้งาน ยาดมชนิดชิ้นส่วนสมุนไพร (แบบห่อผ้าในกระปุก) มีอายุการใช้งานสั้นกว่าชนิดน้ำมันหรือขี้ผึ้ง จึงควรระมัดระวังการใช้และตรวจสอบผลิตภัณฑ์ก่อนใช้ หากพบว่ามีสีกลิ่นเปลี่ยนไป หรือมีสิ่งแปลกปลอม เช่น จุดคราบหรือเส้นใย สีขาว เทา เขียว หรือดำ ให้หยุดใช้ทันที
ภาพจาก Aomm SuvanaphaBack to top
ข้อมูลนี้มีประโยชน์กับคุณอย่างไร? ร่วมแสดงความรู้สึกได้นะครับ
บทความนี้มีประโยชน์กับคุณอย่างไร? ร่วมให้คะแนนได้ที่นี่
★★★★★
คลิกที่ดาวเพื่อลงคะแนน
คะแนนเฉลี่ย: ⭐ 5 / 5 (จากผู้โหวต 1 คน)